Chcesz przeprowadzać naprawy jak profesjonalista? Nauczyć się odpowiednio łączyć produkty? Dowiedzieć się, jak prawidłowo aplikować szpachlę i dlaczego znajomość poszczególnych parametrów jest taka ważna? Jak uniknąć siadania szpachli i zapewnić trwały, estetyczny efekt naprawy, który nie ujawni się po kilku dniach jako niechciana wada? Odpowiednia technika nakładania, czas utwardzania, temperatura otoczenia i rodzaj podłoża – to tylko niektóre czynniki, które mają wpływ na jakość końcową.
Z tego artykułu dowiesz się wszystkiego o szpachli, co jest Ci niezbędne, aby samodzielnie zacząć przeprowadzać naprawy blacharsko-lakiernicze. Zarówno we własnym garażu, jak i w warsztacie. Dzięki tej wiedzy Twoje prace naprawcze staną się bardziej profesjonalne, dokładniejsze i trwalsze.
Czym jest szpachla?
Szpachla samochodowa to specjalna masa, którą stosuje się w naprawach blacharskich i lakierniczych. Może być masą wypełniającą, wykończeniową lub podkładową. Szpachla ma szerokie zastosowanie ze względu no możliwość jej obróbki, a także właściwości, które są zależne od konkretnego jej rodzaju. Za jej pomocą można naprawić ubytki w elementach karoserii, a także odbudować fragmenty poszycia.
Niestety możliwości szpachli w pewnych sytuacjach są stosowane do odbudowy całych elementów karoserii aut powypadkowych i uszkodzonych. Taki stan rzeczy sprawił, że większość osób obecnie na słowo szpachla ma przed oczami połatany do granic możliwości samochód. Niestety nie są to sytuacje wyjątkowe. Jest to częsta praktyka, szczególnie w przypadku aut sprowadzanych. Gdzie zamiast wymiany całego elementu kładzie się "kilogramy szpachli" i przysłowiowo rzeźbi część, aby wyglądała jak oryginalna.
Rzeźbienie w szpachli nie, ale naprawy już tak!
Wykorzystanie szpachli do napraw blacharskich jest znacznie tańsze, niż montowanie nowej części karoserii. Natomiast docelowo służy ona drobnym naprawom, a nie tworzeniu na przykład połowy auta na nowo. Prawidłowo szpachli używa się przy naprawie elementów skorodowanych, uszkodzonych, a nawet przy głębokich rysach i innych uszkodzeniach lakieru.
Na przykładzie reperaturki progu prawidłowa naprawa wygląda następująco. Skorodowany element wycina się i oczyszcza blachę. Następnie wstawia się tak zwaną zdrową blachę i przygotowuje cały element do nałożenia podkładu, a następnie szpachli. Właśnie za pomocą szpachli maskuje się łączenie elementów, a także robi się profil tego elementu. Po oszlifowaniu naprawiony element jest gotowy do lakierowania.

Szpachla tylko na podkład!
Prawda jest taka, że wypełniaczy nie nakłada się na gołą blachę. Niestety ten błąd nadal praktykowany jest w wielu warsztatach, a w konsekwencji taka naprawa nie będzie naprawą długotrwałą. Natomiast należy przyjrzeć się temu, skąd w ogóle wziął się pomysł, aby szpachlę kłaść na gołą blachę.
Cały proces wywodzi się z dawnej szkoły blacharstwa, gdzie ówcześnie z braku odpowiednich gruntów kity poliestrowe kładło się na gołą blachę. Wszystko się trzymało, szpachla nie odpadała i taki sposób naprawy blacharskiej wzięto za wyznacznik. Obecnie natomiast rynek produktów jest tak duży, że bez problemu można dobrać odpowiedni grunt pod szpachlę i przeprowadzać naprawy tak, jak powinno być to wykonane. A nie powielać staromodny sposobów napraw, które były wynikiem ubogiej wiedzy i braku odpowiednich produktów.
Szpachla według rodzajów i przeznaczenia
Chociaż na naszym blogu znajdziesz już artykuł o rodzajach szpachli, to w tym wpisie rozszerzyliśmy informacje o poszczególne szpachle, które znajdziesz w naszej hurtowni chemicznej.
Szpachlówki uniwersalne
Podstawowy rodzaj szpachli, który sprawdzi się w aplikacji na większość różnego rodzaju podłoża. Szpachla uniwersalna cechuje się dobrą przyczepnością, a także zależnie od producenta różnym stopniem elastyczności. Szpachlę uniwersalną można stosować do wszelkich napraw blacharsko-lakierniczych na średniej wielkości uszkodzenia.
Szpachlówki z włóknem szklanym
Ten rodzaj szpachli najczęściej stosowany jest w renowacji elementów karoserii, które zostały nadgryzione przez pospolitego szkodnika zwanego rudą. Rzecz jasna chodzi o skorodowane elementy. Ponadto można ją stosować na spawach. Szpachla z włóknem szklanym tworzy twardą, odporną na uszkodzenia powierzchnię. Dzięki swoim właściwościom jest również odporna na wahania temperatur.
Sprawdź, jak nakładać szpachlę z włóknem szklanym ››
Szpachlówki wypełniające
Szpachlówki wypełniające stosuje się najczęściej w celu wyrównania powierzchni, których nie można przygotować do obróbki mechanicznej. Charakteryzują się dobrą przyczepnością i odpowiednią twardością przy zachowaniu wysokiej elastyczności.
Szpachlówki natryskowe
Szpachlówki natryskowe służą do końcowej obróbki powierzchni, pełniąc rolę szpachlówki wykończeniowej. Skutecznie pokrywają rysy po szlifowaniu papierami P150-P180 (obróbka na sucho) zmniejszają efekt tzw. siadania. Mają właściwości izolujące dla wcześniejszych warstw szpachlówki wypełniającej w przypadku dodania niewłaściwej ilości utwardzacza.
Przeczytaj, jak aplikować szpachlę natryskową ››
Szpachlówki miękkie
Szpachlówki miękkie najczęściej stosuje się do ręcznej obróbki powierzchni. Dzięki swoim właściwościom mają wysoką elastyczność i są łatwe w szlifowaniu. Może pełnić rolę szpachlówki wyrównującej. Przeznaczona do zgrubnego wyrównywania podłoża i uzupełniania nierówności, w tym również znacznych ubytków.
Szpachlówki lekkie
To szpachlówki wypełniające, które cechuje niski ciężar właściwy w porównaniu do innych szpachli. Dobrze się je obrabia, są elastyczne i wykazują bardzo dobrą przyczepność do różnych podłoży. Szpachlówki lekkie polecane są szczególnie do naprawy dachów pojazdów.
Szpachlówki z aluminium
Ten typ szpachli najczęściej stosuje się na elementach, które mają styczność z wysoką temperaturą. Czyli na przykład maska pojazdu. Aluminium w szpachli umożliwia zachowanie odporności mechanicznej z jednoczesną elastycznością masy. Jest to również rodzaj szpachli, który przeznaczony jest do stosowania na dużych powierzchniach, a wydłużony czas pracy nie wpływa na jakość efektu i właściwości szpachli.
Szpachlówki na tworzywa
Szpachla do tworzyw sztucznych cechuje się wysoką plastycznością i dobrą przyczepnością do powierzchni. Jak sama nazwa szpachli wskazuje, ten rodzaj wykorzystamy do napraw wszystkich elementów plastikowych i wykonanych z innych tworzyw sztucznych. Zderzaki, boczki, czy inne plastiki w aucie. Jeśli chcesz je naprawić, to ta szpachla będzie dobrym wyborem.
Szpachlówki wykończeniowe
Szpachla wykończeniowa będzie Ci potrzebna wszędzie tam, gdzie zależy Ci na ultra gładkiej powierzchni. Przykładowo możesz ją zastosować na wcześniej nałożoną szpachlę z włóknem szklanym. Szpachlę wykończeniową możesz także stosować jako samodzielny produkt przy drobnych naprawach blacharsko-lakierniczych.
Szpachlówki poliestrowe
Wśród szpachlówek poliestrowych znajdują się zarówno szpachle lekkie, antykorozyjne, jak i zbrojone włóknem szklanym i węglowym. A także szpachle poliestrowo-epoksydowe i szpachle termo. Poliestrowo-epoksydowe są dobre do szybkich napraw niewielkich elementów. Szczególnie są polecane do stali ocynkowanej i aluminium.
Z kolei te z włóknem szklanym to szpachlówki konstrukcyjne, które sprawdzą się wszędzie tam, gdzie chce się uniknąć podniesienia masy pojazdu i wykonać solidną naprawę. Natomiast szpachlówki z włóknem węglowym są elastyczne i lekkie jednocześnie, co czyni je idealnymi wypełniaczami do ubytków i nierówności w elementach wykonanych z tworzyw sztucznych. Zalecane są również do stosowania na elementy metalowe narażone na odkształcenia i wibracje.
Szpachlówki 1K
Szpachlówki 1K przeznaczone są do wypełniania małych ubytków, a także rys na karoserii. Można je stosować na stare powłoki lakiernicze i szpachlówki poliestrowe.
Skurcz szpachli, czyli siadanie - czym jest i jak sobie z tym poradzić?
Siadanie, skurcz szpachli to zjawisko, w którym warstwa lakieru obniża się, a na karoserii zostaje ślad szpachli. Prościej mówiąc, materiał przesuwa się i może odkryć nawet maskowane ubytki. Dzieje się tak, ponieważ szpachla zmniejsza swoją objętość podczas wysychania (dotyczy szpachli z żywicą poliestrową — czyli praktycznie większości szpachli na rynku). Żywica poliestrowa sprawia, że szpachla może zmniejszyć swoją objętość nawet o 7-8%. Całe zjawisko powstaje wskutek zbyt grubo nałożonych warstw, a także nieodpowiedniej proporcji mieszania szpachli z utwardzaczem.
Jak zapobiec siadaniu szpachli?
Pierwszą ważną rzeczą jest przestrzeganie zaleceń producenta danej szpachli. Ze szczególnym naciskiem na ilość dodawanego utwardzacza. Ogólnie powinno się dodawać nie więcej niż 2-3% utwardzacza całej masy. Ilość utwardzacza wpływa na właściwości szpachli, czas jej schnięcia, obróbkę, a nawet jakość i żywotność naprawy.
Druga rzecz, której należy przestrzegać, aby uniknąć siadania szpachli to grubość nakładanych warstw, odpowiednia temperatura aplikacji, a także czas schnięcia. W zależności od rodzaju szpachli czas schnięcia może trwać od do 3 dni. Kluczowe jednak jest pierwsze 20-30 minut po nałożeniu.
W warsztatach stosuje się promienniki IR, aby wygrzać szpachlę i przyspieszyć proces suszenia. Należy jednak uważać, aby nie przesuszyć szpachli. Jeśli jesteś blacharzem hobbystą albo zwyczajnie chcesz naprawić coś we własnym aucie, to możesz do wygrzania wykorzystać opalarkę. Maksymalnie szpachlę powinno się wygrzać do 60°C. Oczywiście dopiero po całkowitym wyschnięciu przejść do szlifowania.

Szpachla samochodowa - zapamiętaj to!
Pamiętaj, że wszystkie właściwości szpachli niezależnie od jej rodzaju mogą różnic się w niewielkim stopniu. jest to zależne od danego producenta i zastosowanych komponentów do produkcji szpachli. Zawsze należy czytać opis produktu, a szczególną uwagę zwrócić na karty techniczne danej szpachli. Tam znajdują się najważniejsze informacje dotyczące obróbki szpachli, czasu schnięcia, aplikacji, a także łączenia z innymi produktami.
